Câu đố tháng 10 - Quan tuần phủ Ninh Thuận lại có thể xây một tháp nước ở Phan Thiết?
Thư dẫn chuyện:
From: diendanchinhtri@yahoogroups.com
Sent: Monday, October 19, 2015 6:44 PM
Subject: Re: [diendanchinhtri] NHỚ LẠI CHÚT LỊCH SỬ--- TƯỞNG NIỆM TT NGÔ ĐÌNH DIỆM
Tổng thống Ngô Đình Diệm.
Thật sự hơi ngượng khi chúng tôi dùng danh từ Tổng thống .
(SH - sẽ đăng vào mục riêng)
____________________________
On Tuesday, October 20, 2015 7:40 AM, "qtran qtran@ec.rr.com [diendanchinhtri]" wrote:
Xin hỏi tác giả Phượng Hoàng Gò Vấp 69
Kính ông Phượng Hoàng Gò Vấp 69,
Xin cám ơn ông về một bài viết đầy dẫy những dữ kiện lịch sử rất khó phủ bác. Tuy nhiên, trong khi đọc bài của ông, tôi có một thắc mắc là tại sao một vị quan tuần phủ tỉnh Ninh Thuận lại có thể cho xây một tháp nước ở ngay Phan Thiết thuộc tỉnh Bình Thuận, một tỉnh không thuộc thẩm quyền của ông? Ông đã viết nguyên văn như sau:
“Khi làm quan cực lớn tại tỉnh Bình Thuận thì quan Tuần phủ Ngô Đình Diệm không để một dấu ấn gì cho tỉnh Bình Thuận nầy.
Trong khi đó tại tỉnh Ninh Thuận (Phan Rang) sát tỉnh Bình Thuận của ông Diệm… thì có dấu ấn của tuần phủ tỉnh nầy, là cho xây một tháp nước gọi là Tháp Nước Phan Thiết (tháo nước nầy do kiến trúc sư Souphanouvong, hoàng thân của Vua Lào thời đó).” (Hết trích)
Tôi đoán có lẽ ông viết lộn gì chăng? Mong được ông giải thích để cho những kẻ hậu bối như chúng tôi có cơ hội học hỏi thêm về lịch sử VN ở thời cận đại, trước 30/04/1975. Xin cám ơn ông!
Trở lại tháp nước Phan Thiết, đây là biểu tượng đặc biệt của tỉnh lỵ Phan Thiết thuộc tỉnh Bình Thuận thời Pháp.
Công sứ Pháp cho phép xây với tiền của Đông Dương thuộc trị, dĩ nhiên Toàn quyền Pháp tại Hà Nội đồng ý. Nhà thầu xây cất dĩ nhiên là nhà thầu Pháp (lúc đó chỉ có nhà thầu Việt Nam lo chuyện lặt vặt như tu sửa đường xá cầu cống và chủ nhân cũng là kỹ sư hay cán sự Lục Lộ người Pháp)
Nhà thầu Việt (dòng họ Tôn thất nhà Nguyễn) là Ưng Du trúng thầu, kỹ sư vẽ kiểu là Kiến trúc sư hoàng thân Lào – Souphanouvong (sanh năm 1909 – mất năm 1999). Ông xuống Saigon học tại trường Pháp, học chung với Vua Miên Norodom Shihanouk- trường Chasseloup Laubat. Sau đó trúng kỳ thi tuyển học kiến trúc sư do đại học Paris pháp cấp học bổng (đơn dự thi lên đến hàng trăm người, nhưng Pháp chỉ cho 2 người đậu mà thôi)
Tốt nghiệp, kỹ sư hoàng thân Souphanouvong về Saigon làm việc (lúc đó Pháp bổ nhiệm người nầy lên Nam Vang làm việc hay lên xứ Lào làm việc hay từ Miên xuống Saigon làm việc)
Toà Công sứ Phan Thiết treo giải thưởng kiến trúc tháp nước cho Phan Thiết. Thật sự người đề nghị xây tháp nước cho tỉnh lỵ Phan Thiết là Tuần Vũ (quên tên rồi).
Phan Thiết đem nguồn lợi cho tỉnh là nước mắm cá mòi, rất cần nước để làm nước mắm hơn tỉnh Phan Rang.
Lúc đó Toà Khâm Sứ Pháp Miền Trung có khá nhiều tiền dư, nên muốn xây cất cái gì có lợi cho dân chúng- vả lại tuần vũ tỉnh Phan Rang là Ngài Ngô Đình Diệm thì ù lỳ và như người bất khiển dụng… vì Ngài không được giới sỉ phu miền Trung xem trọng.
Tỉnh lỵ Phan Thiết ngoài ra có công ty Liên Thành sản xuất nước mắm lớn nhất tỉnh lỵ, do chủ trương của nhà cách mạng yêu nước là Phan Chu Trinh (ý tưởng năm 1906) lập ra, rồi dùng tiền xây dựng trường học… học giỏi thì cử sang Nhật học sự tân tiến của Nhật (đó là ý tưởng của cụ Phan Bội Châu)
Cho nên trường Trung học Dục Thanh được hình thành.Dạy 3 thứ chữ: chữ Hán , chữ Quốc Ngữ, dĩ nhiên chữ Pháp. Tiền tổn phí trả lương cho thầy cô, đèn nước, thức ăn, v.v... còn học sinh nghèo thì miễn phí với điều kiện học thành tài thì phải về lại trường Dục Thanh 3 năm với số lương tượng trưng. Nơi đây bị mật thám Pháp và mật vụ triều đình Huế cai ngó nhất, vì đây là cái nôi của cách mạng yêu nước từ đây.
Ông Hồ Chí Minh được trường Dục Anh mời dạy (lớp học của Ông trên lầu 2 trường Dục Thanh). Ông Hồ dạy không bao lâu thì nghĩ việc , xuống Saigon… rồi từ đó xuất ngoại sang Pháp…
Riêng về cụ Diệm…thì rất ít sách vở , tài liệu nói về công việc công chức của ông…vì ông không có để lại một cái gì để lưu hậu thế , không có làm thơ phú gì cả…(thật sự ông được giới sĩ phu thời đó gọi Ông là kẻ không có khoa mục. Ông chỉ đậu bằng Trung Học cấp I Phổ thông – lúc đó gọi là Diplome Complementaire – sau nầy gọi là Brevet Elementaire = Trung Học Đệ Nhất Cấp = Lớp Đệ Tứ (trước 75 = lớp 9 (sau 75) sau nầy . Vì không dể lại cái gì cho hậu thế (văn chương , ký sự không có như Phạm Quỳnh , thơ phú không có như cụ Hà Ngại / Hà Thược ..bạn cùng trường , cùng thi ra trường Hậu Bổ cùng ngày) cho nên sau nầy nhóm Phò Ngô chỉ có “Zái khô“ “Cóc có“ cái gì để mà ca ngợi Ngài TT Ngô Đình Diệm chi cả.
Chỉ có câu nói lảng nhách mà nhóm Hoài Ngô ca ngợi om sòm.
Tại sao gọi lãng nhách , vì nó “đéo“ có logic hay lý trí gì cả .
Đó là câu: “Tôi mà chết thì các người hảy trả thù cho tôi" !
Ngô Đình Diệm thù cái gì ?:
Nên nhớ Tôn Ông Gò Vấp khi đặt bút viết…thì chắc chắn phải có chứng từ , chứng minh…Tôn Ông Gò Vấp không có thói …nghe như vầy…như vầy…rồi xạo ke như vầy như vầy… )
Đó đây
2026-10-11 - Toàn cảnh vụ thảm án khiến ba mẹ con tử vong ở Đồng Nai - Sau khi chia tay, Nguyễn Đức Anh mang dao tìm đến nhà người yêu cũ để trả thù. Không vào được nhà, Đức Anh trèo sang tấn công gia đình hàng xóm khiến 3 người tử vong, 1 người bị thương nặng.
2026-10-10 - Chào mừng giải phóng Thủ đô: Đại tiệc pháo hoa nghệ thuật và trải nghiệm đỉnh cao - Hướng tới kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 – 10/10/2026), Hà Nội sẽ trở thành tâm điểm rực rỡ với chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao và du lịch quy mô lớn.
Điểm nhấn được chờ đợi là màn trình diễn pháo hoa nghệ thuật tầm cao kết hợp âm nhạc bùng nổ vào đêm 10/10
2026-10-10 - Trump trừng phạt Tòa Hình Sự Quốc Tế sau khi cựu chánh án đoạt Nobel Hòa Bình - Ngoại Trưởng Marco Rubio tuyên bố Mỹ sẽ ngăn cấm giao dịch với ICC, cắt nguồn lực và hạn chế khả năng hoạt động của tòa nhằm bảo vệ công dân Mỹ trước những cuộc truy tố
Thủ Tướng Benjamin Netanyahu (phải) của Israel trao cho Tổng Thống Donald Trump lá thư mà ông gửi tới Ủy Ban Giải Nobel Hòa bình để đề cử ông Trump cho giải thưởng này tại Toà Bạch Ốc vào Tháng Bảy, 2025.
2026-10-03 - Một thảm họa hàng không xém đã xảy ra vì "cơ phó" được nhận xét là cuồng tín - Cơ phó người Oman của hãng hàng không Flydubai đã dùng hung khí tấn công cơ trưởng nhằm giành quyền kiểm soát buồng lái khi đang trong chuyến bay sáng 30/9 từ Dubai, (UAE) đến Tel Aviv, Israel.
"Hành vi của anh ta rất kỳ lạ. Anh ta hay thực hiện các nghi lễ tôn giáo không giống ai tại chỗ làm, cầu nguyện suốt ngày và từ chối bắt tay với phụ nữ".
2026-09-29 - Khởi tố 3 đối tượng là thành viên của tổ chức khủng bố "Việt Tân" - Tối 28/9, Bộ Công an cho biết vào hồi 21 giờ 50 phút ngày 18/9/2026, Đồn Biên phòng cửa khẩu Mỹ Quý Tây, tỉnh Tây Ninh phát hiện, bắt quả tang 3 đối tượng đang nhập cảnh trái phép vào Việt Nam từ biên giới Campuchia