●   Bản rời    

Harari: Coronavirus có thay đổi thái độ của chúng ta với cái chết?

Harari: Coronavirus Có Thay Đổi Thái Độ Của Chúng Ta Với Cái Chết?

Harari/Lê Dọn Bàn dịch

http://sachhiem.net/SACHNGOAI/snL/LeDonBan/LDB16.php

25-Apr-2020

Liệu coronavirus có thay đổi thái độ của chúng ta với cái chết? Hoàn toàn ngược lại. (Yuval Noah Harari)

Có phải trận dịch coronavirus sẽ đưa chúng ta trở lại với truyền thống và chấp nhận hơn, những thái độ với cái chết – hay làm mạnh hơn những gắng sức của chúng ta để kéo dài sự sống?

LDB

Thế giới đời nay đã được hình thành bởi tin tưởng rằng con người có thể khôn hơn và đánh bại cái chết. Đó là một thái độ cách mạng mới. Trong phần lớn lịch sử, con người ngoan ngoãn chịu chết. Cho đến cuối thời đời nay, hầu hết những tôn giáo và hệ ý thức đều coi cái chết không chỉ là số phận không thể tránh khỏi của chúng ta, nhưng như nguồn chính của ý nghĩa trong cuộc đời. Những sự kiện quan trọng nhất của sự tồn tại của con người đã xảy ra sau khi bạn trút hơi thở cuối cùng. Chỉ sau đó bạn mới đi đến hiểu được những bí mật thực sự của cuộc đời. Chỉ sau đó, bạn có được sự cứu rỗi đời đời, hoặc gánh chịu sự trừng phạt vĩnh cửu. Trong một thế giới không có cái chết – và do đó không có thiên đường, địa ngục hay tái sinh – những tôn giáo như đạo Kitô, Islam và đạo Hindu sẽ không có ý nghĩa. Trong hầu hết lịch sử, những đầu óc con người thông tuệ nhất đã bận rộn với việc đem cho cái chết ý nghĩa, không với việc cố gắng để đánh bại nó.

Sử thi Gilgamesh, huyền thoại về Orpheus và Eurydice, Kinh thánh, Qur’an, Vedas, và vô số những sách thánh và truyện thần khác đã kiên nhẫn để giải thích cho con người đau khổ rằng chúng ta chết vì Gót ban lệnh, hay Vũ trụ, hay Thiên nhiên và chúng ta tốt hơn hãy nhận định mệnh đó với khiêm nhường và biết ơn. Có lẽ một ngày nào đó, Gót sẽ xóa bỏ cái chết qua một tác động siêu hình vĩ đại như lần xuống trần thứ hai vẫn hứa hẹn của Christ. Nhưng việc dàn dựng những thảm họa như vậy rõ ràng là cao hơn mức phải trả của những con người bằng xương bằng thịt.

Rồi cách mạng khoa học đã đến. Đối với những nhà khoa học, cái chết không phải là một sắc lệnh thiêng liêng – nó đơn giản chỉ là một vấn đề kỹ thuật. Con người chết không phải vì Gót nói như vậy, mà vì một số trục trặc kỹ thuật. Tim ngừng bơm máu. Cancer đã phá hủy gan. Virus nhân lên trong phổi. Và những gì chịu trách nhiệm cho tất cả những vấn đề kỹ thuật này? Những vấn đề kỹ thuật khác. Tim ngừng bơm máu vì không đủ oxy đến bắp thịt tim. Những tế bào cancer lan rộng trong gan vì một số ngẫu nhiên đột biến gen. Virus đã tụ trong phổi tôi vì một ai đó hắt hơi trên xe buýt. Không có gì siêu hình về việc đó.

Joe Coleman ở Dublin tại Knock Shrine, Co Mayo (Ái Nhĩ Lan), từ tháng 5 năm 2010, tuyên bố rằng sẽ có một cuộc hiện ra, liên quan trực tiếp đến sự tái thế lần thứ hai của Chúa Kitô. Ảnh: Julien Behal / PA

Và khoa học tin rằng mọi vấn đề kỹ thuật có một giải pháp kỹ thuật. Chúng ta không cần chờ đợi Christ xuống trần lần thứ hai để vượt thắng cái chết. Một vài nhà khoa học trong phòng thí nghiệm có thể làm điều đó. Trong khi đó, cái chết theo truyền thống là chuyên môn của những thày chăn chiên và nhà gót học trong áo chùng thâm, thì bây giờ là của những người khoác áo trắng trong phòng thí nghiệm. Nếu tim đập nhịp bất thường, chúng ta có thể kích thích nó bằng máy tạo nhịp tim hoặc thậm chí ghép một tim mới. Nếu ung thư hoành hành, chúng ta có thể diệt nó bằng phóng xạ. Nếu virus sinh sôi nảy nở trong phổi, chúng ta có thể kềm chế chúng bằng một số loại thuốc mới.

Đúng, hiện tại chúng ta không thể giải quyết tất cả những vấn đề kỹ thuật. Nhưng chúng ta đang làm việc với chúng. Não thức tài ba nhất của con người không còn dành thì giờ của họ để cố gắng đem ý nghĩa cho cái chết. Thay vào đó, họ bận rộn trong việc kéo dài đời sống. Họ đang nghiên cứu những hệ thống vi sinh, sinh lý và di truyền có trách nhiệm về bệnh tật và tuổi già, và phát triển những loại thuốc mới và phương pháp điều trị mang tính cách mạng.

Trong cuộc giằng co để kéo dài đời sống, con người đã từng thành công đáng ghi nhận. Trên hai trăm năm qua, tuổi thọ trung bình đã tăng từ dưới 40 lên 72 tuổi trên toàn thế giới và đến hơn 80 tuổi ở một số nước phát triển. Trẻ em đặc biệt đã thành công trong việc thoát được nanh vuốt của thần chết. Cho đến thế kỷ 20, ít nhất một phần ba trẻ em chưa bao giờ sống đến tuổi trưởng thành. Trẻ nhỏ thường xuyên không chống nổi những bệnh thơ ấu như kiết lỵ, sởi và đậu mùa. Ở England thế kỷ 17, cứ mỗi 1.000 trẻ sơ sinh thì có khoảng 150 trẻ chết trong năm đầu tiên và chỉ khoảng 700 trẻ sống đến 15 tuổi. Ngày nay, chỉ có 5 trong số 1.000 trẻ sơ sinh England chết trong năm đầu tiên và 993 trẻ đã ăn mừng sinh nhật lần thứ 15. Trên toàn thế giới, tỷ lệ chết ở trẻ em giảm xuống dưới 5%.

Con người đã từng thành công như thế trong nỗ lực của chúng ta để phòng ngự và kéo dài đời sống khiến cái nhìn về  thế giới của chúng ta đã thay đổi sâu xa. Trong khi những tôn giáo truyền thống coi sự sống sau cái chết như nguồn chính của ý nghĩa; từ những hệ tư tưởng của thế kỷ 18, như chủ nghĩa tự do, chủ nghĩa xã hội và phong trào đòi bình đẳng nữ quyền đều đã mất hết quan tâm với thế giới bên kia. Chuyện gì, thực sự, đã xảy ra với một người cộng sản sau khi ông hoặc cô ta chết? Điều gì xảy ra với một nhà tư bản? Việc gì xảy ra với một nhà tranh đấu cho nữ quyền? Thật vô nghĩa khi tìm kiếm trả lời trong những tác phẩm của Karl Marx, Adam Smith hay Simone de Beauvoir.

Hệ tư tưởng duy nhất đời nay vẫn trao cho cái chết một vai trò trung tâm là chủ nghĩa dân tộc. Trong những thời khắc đầy hứng thơ hơn dù tuyệt vọng hơn, chủ nghĩa dân tộc hứa hẹn rằng bất cứ ai chết vì dân tộc sẽ sống mãi trong ký ức tập thể. Thế nhưng hứa hẹn này rất khó định nghĩa đến nỗi hầu hết những người theo chủ nghĩa dân tộc thực sự không biết phải hiểu nó thế nào. Bạn thực sự ‘sống’ trong ký ức là thế nào? Nếu bạn đã chết, làm thế nào để bạn biết liệu mọi người có nhớ đến bạn hay không? Woody Allen đã từng được hỏi liệu ông có hy vọng sống mãi trong ký ức của những người xem phim không. Allen trả lời: Tôi thà cứ tiếp tục sống trong căn chúng cư của tôi. Ngay cả nhiều tôn giáo truyền thống đã chuyển chú tâm. Thay vì hứa hẹn một thiên đường nào đó ở thế giới bên kia, họ đã bắt đầu nhấn mạnh nhiều hơn vào những gì họ có thể làm cho bạn trong cuộc đời này.

Liệu trận dịch hiện nay có sẽ thay đổi thái độ con người với cái chết? Chắc là không. Chỉ sự đảo nghịch. Covid-19 có thể sẽ khiến chúng ta chỉ tăng gấp đôi việc gắng sức bảo vệ sự sống của con người. Với văn hóa, phản ứng ưu thắng với Covid-19 thì không phải là sự bỏ cuộc – đó là một hỗn hợp của sự phẫn nộ và hy vọng.

Khi một bệnh dịch bùng phát trong một xã hội trước đời nay, như Europe thời trung cổ, mọi người dĩ nhiên lo sợ cho đời sống của họ và đã chịu tàn hoại vì những cái chết của những người thân yêu, nhưng phản ứng văn hóa chính đã là một sự cam chịu. Những nhà tâm lý học có thể gọi nó là ‘sự bất lực đã được học’. Mọi người tự nhủ rằng đó là ý muốn của Gót – hay có lẽ là sự trừng phạt thần linh cho tội lỗi của loài người. ‘Gót biết rõ nhất. Loài người độc ác chúng ta xứng đáng với trừng phạt đó. Và bạn sẽ thấy, rồi cuối cùng tất cả sẽ biến thành sự tốt đẹp nhất. Đừng lo lắng, những người tốt sẽ nhận được phần thưởng của họ trên thiên đàng. Và đừng phí thì giờ vào việc tìm một thuốc chữa trị. Bệnh này đã được Gót gửi đến để trừng phạt chúng ta. Những người nghĩ rằng con người có thể vượt qua bệnh dịch này bằng sự khéo léo của chính họ chỉ đơn thuần là thêm tội hãnh tiến vênh vang vào những tội ác khác của họ. Chúng ta là ai mà dám ngăn cản những xếp đặt của Gót?’

Ngày nay, những thái độ thì đối ngược. Bất cứ khi nào một thảm họa xảy ra làm chết nhiều người – một tai nạn tàu hỏa, đám cháy binđing cao, ngay cả một cơn bão – chúng ta nghiêng sang xem nó như một thất bại vốn con người có thể ngăn ngừa được, hơn là trừng phạt của thần linh, hay thiên tai không thể tránh. Nếu công ty xe lửa không hà tiện trong ngân sách dành cho an toàn, nếu thành phố đã áp dụng những quy định phòng cháy tốt hơn, và nếu chính phủ đã gửi trợ giúp nhanh hơn – những người này có thể đã thoát được nạn. Trong thế kỷ 21, những cái chết của khối đông đã tự động thành một lý do cho những vụ kiện và điều tra.

Cuộc khủng hoảng còn lâu mới kết thúc nhưng trò chơi đổ lỗi đã bắt đầu. Những chính trị gia ném trách nhiệm từ người này sang người khác

Đây cũng là thái độ của chúng ta đối với những bệnh dịch. Trong khi một số nhà thuyết giáo tôn giáo đã nhanh chóng mô tả Aids như hình phạt của Gót đối với giới đồng tính, thì may mắn thay, xã hội đời nay đã đẩy bỏ những quan điểm như vậy ra những rìa gồm những kẻ mất trí của nó, và ngày nay chúng ta thường xem sự lan truyền của Aids, Ebola và những bệnh dịch gần đây những thất bại của sự tổ chức. Chúng ta giả định rằng loài người có kiến thức và dụng cụ cần thiết để kiềm chế những bệnh dịch như vậy, và nếu một bệnh truyền nhiễm vượt khỏi sự kiểm soát, thì đó là do sự bất tài của con người, hơn là sự tức giận của thần linh. Covid-19 cũng không là ngoại lệ với nguyên tắc này. Sự khủng hoảng còn lâu mới kết thúc, nhưng trò đổ lỗi đã bắt đầu. Những quốc gia khác nhau buộc tội lẫn nhau. Những đối thủ chính trị ném trách nhiệm từ người này sang người khác như một quả lựu đạn không chốt.

Bên cạnh sự phẫn nộ, cũng có một lượng hy vọng rất lớn. Những anh hùng của chúng ta không phải là những thày chăn chiên làm thánh lễ chôn cất người chết và bào chữa cho tai họa – những anh hùng của chúng ta là những người trong giới y tế cứu người. Và những siêu anh hùng của chúng ta là những nhà khoa học trong phòng thí nghiệm. Giống như những người xem phim biết rằng Spiderman và Wonder Woman cuối cùng sẽ đánh bại kẻ xấu và cứu thế giới, vì vậy chúng ta khá chắc chắn rằng trong vài tháng, có lẽ một năm, những người trong phòng thí nghiệm sẽ đưa ra phương pháp điều trị hiệu quả cho Covid-19 và ngay cả vắc-xin ngừa dịch. Sau đó, chúng ta sẽ cho coronavirus khó chịu này thấy ai là sinh vật alpha trên hành tinh này! Câu hỏi trên môi của tất cả mọi người từ Nhà Trắng, qua Phố Wall cho đến những ban công của Italy là: Khi nào thì vắc-xin sẽ sẵn sàng? Khi nào. Không nếu.

• •

Khi vắc-xin thực sự sẵn sàng và trận dịch kết thúc, điều gì sẽ xảy ra với loài người? Trong tất cả sự việc nếu có thể xảy ra, chúng ta sẽ cần đầu tư nhiều gắng sức hơn nữa để bảo vệ đời sống con người. Chúng ta cần có nhiều nhà thương hơn, nhiều y sĩ hơn, nhiều y tá hơn. Chúng ta cần dự trữ nhiều máy trợ thở hơn, nhiều trang bị bảo vệ y tế hơn, nhiều bộ thử nghiệm virus hơn. Chúng ta cần đầu tư nhiều tiền hơn vào việc nghiên cứu những mầm bệnh chưa biết và phát triển những phương pháp điều trị mới. Chúng ta đừng để bị kinh ngạc vì bất ngờ lần nữa.

Một số người có thể lập luận rằng đây là bài học sai, và cuộc khủng hoảng nên dạy chúng ta sự khiêm tốn. Chúng ta không nên quá chắc chắn về khả năng của mình để khuất phục những sức mạnh của thiên nhiên. Nhiều người trong số những người không tán thành này là những người ôm bám lấy thời trung cổ, họ giảng về sự khiêm nhường trong khi chính họ lại chắc chắn 100% rằng họ biết tất cả những câu trả lời đúng. Một số người mù quáng giáo điều không thể giúp chính họ – một thày chăn chiên hướng dẫn nghiên cứu Kinh Thánh hàng tuần cho nội các của tổng thống Donald Trump đã lập luận rằng bệnh dịch này cũng là hình phạt thần thánh cho những người đồng tính luyến ái. Nhưng ngay cả hầu hết những người được xem như hiện thân của truyền thống ngày nay đều đặt tin tưởng vào khoa học hơn là vào kinh sách.

Hội nhà thờ Kitô dặn bảo những tín đồ tránh xa những nhà thờ. Israel đã đóng cửa những synagogue. Nước Cộng hòa Islam Iran thì đang ngăn cản dân chúng làm lễ trong những mosque. Đền thờ và giáo phái của tất cả nhiều loại đã đình chỉ những nghi lễ công cộng. Và tất cả bởi vì những nhà khoa học đã làm những tính toán, và đề nghị đóng cửa những nơi linh thiêng này.

Dĩ nhiên, không phải ai báo trước cho chúng ta về sự ngạo mạn của con người đều mơ trở về thời trung cổ. Ngay cả những nhà khoa học cũng đồng ý rằng chúng ta nên thực tế trong những kỳ vọng của chúng ta, và rằng chúng ta không nên phát triển tin tưởng mù quáng vào khả năng của những y sĩ để ngăn ngừa chúng ta khỏi mọi tai họa của đời sống. Trong khi loài người như một toàn thể trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, mỗi con người vẫn cần phải đối mặt với sự mong manh của họ. Có lẽ trong một hoặc hai trăm năm, khoa học sẽ kéo dài vô thời hạn đời sống con người, nhưng vẫn còn chưa. Ngoại trừ có thể có một số ít trẻ em con nhà tỷ phú, tất cả chúng ta hôm nay sẽ chết vào một ngày nào đó, và tất cả chúng ta sẽ mất đi những người thân yêu. Chúng ta phải thú nhận và trách nhiệm với bản chất nhất thời của chúng ta.

Một ngôi thánh đường trống vắng ở phía nam xứ Ba Tư vào một ngày thứ Sáu trong tháng Ba, 2020 (giữa mùa dịch bệnh Covid-19)

Trong nhiều trăm năm, người ta đã sử dụng tôn giáo như một cơ chế phòng thủ, tin rằng họ sẽ tồn tại mãi mãi ở thế giới bên kia. Bây giờ mọi người đôi khi chuyển sang sử dụng khoa học như một cơ chế phòng thủ thay thế, tin rằng những y sĩ sẽ luôn luôn cứu được họ, và họ sẽ sống mãi mãi trong nhà của họ. Chúng ta cần một cách tiếp cận cân bằng ở đây. Chúng ta nên tin tưởng vào khoa học để đối phó với bệnh dịch, nhưng chúng ta vẫn nên gánh vác gánh nặng của việc đối phó với tính-phải-chết và tính nhất thời của cá nhân chúng ta.

Khủng hoảng (y tế) hiện nay thực sự có thể làm cho nhiều cá nhân nhận thức rõ hơn về bản chất vô thường của đời sống con người và những thành tựu của con người. Tuy nhiên, nền văn minh đời nay của chúng ta như một toàn thể sẽ có lẽ hầu hết đi theo hướng ngược lại. Nhắc nhở về sự mong manh của nó, nó sẽ phản ứng bằng cách xây dựng hệ thống phòng thủ mạnh mẽ hơn. Khi khủng hoảng hiện tại kết thúc, tôi không hy vọng chúng ta sẽ thấy sự gia tăng đáng kể trong ngân sách của những phân khoa triết học. Nhưng tôi đánh cuộc là chúng ta sẽ thấy sự gia tăng lớn trong ngân sách của những phân khoa y học và những hệ thống y tế chăm sóc sức khỏe.

Và có lẽ đó là điều tốt nhất chúng ta, như loài người, có thể mong đợi. Những chính phủ dù sao cũng không giỏi triết học cho lắm. Đó không phải là lĩnh vực của họ. Những chính phủ thực sự nên tập trung vào việc xây dựng những hệ thống y tế chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Đó là tùy thuộc vào những cá nhân để làm triết lý tốt hơn. Những y sĩ không thể giải câu đố bí hiểm về sự tồn tại cho chúng ta. Nhưng họ có thể mua cho chúng ta thêm thời gian để vật lộn với nó. Những gì chúng ta làm với thời gian đó thì tùy thuộc vào chúng ta.

Yuval Noah Harari

(https://www.theguardian.com/books/2020/apr/20/yuval-noah-harari-will-coronavirus-change-our-attitudes-to-death-quite-the-opposite)

Lê Dọn Bàn tạm dịch –

bản nháp thứ nhất (Apr/2020)

https://chuyendaudau.blogspot.com/2020/04/harari-coronavirus-co-thay-oi-thai-o.html

Trang Tôn Giáo




Đó đây


2020-08-14 - Trần Ly phản biện đanh thép, phá tan luận điệu xuyên tạc khiến Lm. Nguyễn Ngọc Nam Phong cứng họng -

2020-08-14 - Văn hóa khốn nạn của một quan chức Vatican: Nguyễn Duy Tân - Quốc Tang - Nghĩa Tử Nghĩa Tận : sao lại có trò lạ “chúc mừng” của vị linh mục Nguyễn Duy Tân ? (Trình độ giới hạn, khốn nạn có thừa)

2020-08-14 - Ngày này năm xưa: Mỹ Diệm rải chất độc da cam ở Việt Nam - Ngày 10/8/1961 ghi dấu việc Mỹ bắt đầu rải chất độc da cam, một trong những hóa chất độc hại nhất với con người từng được biết đến, ở Việt Nam nhằm giành ưu thế trong chiến tranh Tổng thống VNCH Ngô Đình Diệm là người đầu tiên đề nghị Mỹ dùng chất độc da cam làm vũ khí đẩy lui lực lượng vũ trang giải phóng miền Nam Việt Nam.

2020-08-12 - Cờ vàng 3 sọc đỏ do thực dân Pháp sử dụng từ năm 1890-1920 - Yêu cầu các “Đại Sứ Quán Việt Nam” trên khắp thế giới hãy nghiêm cấm không để cho lá cờ vàng ba sọc đỏ được trưng bày ra công chúng để làm nhục thêm quốc thể Việt Nam. Nếu bấm hàng tựa không ra thì vào link này, https://1drv.ms/f/s!AmsM4ESg6c3b12gy3BCouKKXP2Lz và mở bài: BA LÁ CỜ Ô NHỤC

2020-08-12 - Trung Quốc: Thánh giá tiếp tục bị triệt hạ -

2020-08-12 - Kẻ nào dập tắt ngọn lửa thiêng anh hùng Lê Văn Tám:- Đó là tên giặc sử Phan Huy Lê -

2020-08-12 - Bộ Y tế Nga ngày hôm nay (11/8) vừa "bật đèn xanh" cho loại vaccine ngừa COVID-19 đầu tiên trên thế giới do Nga phát triển - theo tiết lộ của Tổng thống Vladimir Putin. Vaccine COVID-19 được BYT Nga chấp thuận; TT Putin tiết lộ con gái ông đã được tiêm.

2020-08-12 - Trần Ly dạy dỗ Trần Lùng -

2020-08-11 - Từ Hiệp Định Genève tới HĐ. Paris, Phần 4 - Chính Quyền Mỹ và Ngô Đình Diệm - NẾU KHÔNG ĐỀ CẬP đến bàn tay của VATICAN & PHÁP hay MỸ vào việc thành lập các Chính quyền BẢO ĐẠI và NGÔ ĐÌNH DIỆM 𝐭𝐡𝐢̀ 𝐤𝐡𝐨̂𝐧𝐠 𝐭𝐡𝐞̂̉ 𝐠𝐢𝐚̉𝐢 𝐭𝐡𝐢́𝐜𝐡 𝐭𝐚̣𝐢 𝐬𝐚𝐨 𝐧𝐠𝐮̛𝐨̛̀𝐢 𝐭𝐚 𝐠𝐨̣𝐢 𝐜𝐚́𝐜 𝐜𝐡𝐢́𝐧𝐡 𝐪𝐮𝐲𝐞̂̀𝐧 đ𝐨́ 𝐥𝐚̀ 𝐁𝐔̀ 𝐍𝐇𝐈̀𝐍, 𝐥𝐚̀ 𝐍𝐆𝐔̣𝐘, 𝐥𝐚̀ 𝐓𝐀𝐘 𝐒𝐀𝐈.

2020-08-11 - NGUYÊN TỔNG BÍ THƯ LÊ KHẢ PHIÊU: Người đặt nền móng xây dựng, chỉnh đốn Đảng thời kỳ mới - Với một người đã từng kinh qua chiến đấu trên nhiều trận mạc, nhiều chiến trường, nhiều đơn vị nên nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu luôn nêu rõ tinh thần muốn thắng lợi phải xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh



▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 >>>




Thư, ý kiến ngắn
● 2020-08-15 - Lời Cầu Nguyện Hôm Nay - FB Dương Hoàng Nam -

● 2020-08-15 - Người yêu của em "Cám ơn Chúa" - và cái kết - FB Trân thị Thanh Trà -

● 2020-08-14 - Nguồn gốc khơi mào chiến tranh - con Rồng cháu Tiên nên ghi nhớ và cần loại trừ - FB Dương Hoàng Nam -

● 2020-08-13 - Ông Hồ Chí Minh và Ông Trần Hưng Đạo - Phải hiểu hoàn cảnh, cả về chính trị lẫn quân sự, mới so sánh - Diễn Đàn -

● 2020-08-07 - Kinh thánh (đạo thờ Chúa): Hãy giết những người theo tôn giáo khác! - Trần Tiên Long -

● 2020-08-06 - Bọn Vô Ơn - Bọn Cướp Công - FB Thập Bát Chưởng -

● 2020-08-06 - Trong 6 tuần (tháng 4 - tháng 5 năm nay 2020), TT Trump đã đuổi việc 6 tổng thanh tra của 5 cơ quan liên bang ! - APnews/Lão Ông -

● 2020-08-03 - Sự thật "không bao giờ thóa mạ, châm ngòi chia rẽ, cổ vũ hận thù" - Ri Nguyễn vs Ngọc Tri Châu -

● 2020-08-03 - Gửi bà cô em Hoa Xuân Oánh - FB Lâm Phú Châu -

● 2020-08-02 - Không biết ai là người bịa ra tin ông Joe Biden từ chối người Việt di tản năm 1975 - Sự thật ngược lại - Diễn Đàn -

● 2020-08-01 - Cựu TT George W. Bush và TNS Mitt Romney sẽ không ủng hộ Trump trong năm 2020 - BUSINESS INSIDER/ Nguyễn Bá Trạc dịch -

● 2020-07-26 - Hoa Kỳ: Tự Do Ngôn Luận Hiện Nay, Lúc Nào Mới Đúng? - Tùy Ngài TT - The Washington Post - Lão Ông -

● 2020-07-20 - Vấn đề "xúc phạm đức tin" - Lời hăm dọa cô Trần Ly của một con chiên - và câu trả lời của MLSCV - Trần Ly official -

● 2020-07-06 - Người da đen NỔI GIẬN, do họ có mấy thế kỷ lịch sử đau thương, không thể gọi là KỲ THỊ NGƯỢC - FB Lâm Phú Châu -

● 2020-07-06 - Chúng ta không phải Tị nạn Cộng sản! - Giác Hạnh -

● 2020-07-05 - Không thấy “điếm nhục” trong những việc này thì làm gì có “nhân phẩm”? - Ri Nguyễn -

● 2020-07-05 - Vắn tắt Lịch sử cận đại của Việt Nam - dành cho những người Việt CCCĐ chưa hề biết sử - Hồng Phạm -

● 2020-07-04 - Phóng viên SBTN trao đổi với 1 comment về chuyện Quạ mượn lông Công ở Houston - Youtube -

● 2020-06-30 - Thư các giáo sư Đại Học Luật Khoa George Washington gởi Bộ trưởng Tư Pháp William Barr - Diễn Đàn Email -

● 2020-06-29 - Nguồn tin của LS Trịnh Quốc Thiên nói về "vụ hối lộ động trời" của "cha con ông Joe Biden" có vấn đề! - Mike Wilson -


▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 >>>