●   Bản rời    

Chuyện Hai Người Quét Rác

Chuyện Hai Người Quét Rác

Đào Văn Bình

http://sachhiem.net/DAOVB/VH/DaovBinh_quetrac.php

30-Mar-2013

LTS: Mời quý bạn đọc câu chuyện sau đây, thử suy nghĩ về bài học, và đọc phản hồi của một bạn đọc ở cuối bài để rút ra cho riêng mình một kết luận về triết lý giáo dục. (SH)


Bà Trịnh Thị Mỵ với công việc quét rác hàng ngày

Ảnh http://baoquangninh.com.vn trong chuyện "Người đàn bà nhặt lá”: Từ ngoài đời vào thơ"

Vào sáng Chủ Nhật, có thể là do ngày nghỉ rảnh rỗi, một người đàn ông trung niên lúi húi quét dọn trước cửa nhà. Ông cầm chiếc chổi và đồ hốt rác quét sạch vỉa hè rồi quét dọc theo lề đường, cẩn thận gom tất cả đám cát, bao ny-lông, mẩu thuốc lá, ly giấy, lá khô và đủ thứ rác rưởi của xã hội văn minh vào thùng, đậy nắm cận thận, đặt ngay ngắn xuống lòng đường, để ngày mai xe rác của thành phố lấy đi. Hình như ông là người duy nhất ở khu phố này cầm chổi quét lòng đường và vỉa hè.

Thói thường đều cho rằng chuyện đường phố sạch dơ để thành phố lo. Hơi đâu “bao đồng” chuyện nhà nước? Thế nhưng cứ mỗi lần qua khu Japan Town, ông lại cảm phục người Nhật về tinh thần tự trọng và yêu mến thành phố của họ. Lúc nào ông cũng thấy những ông, bà Nhật lúi húi quét dọn vỉa hè và lòng đường. Chính vì thế mà cả khu Japan Town lúc nào cũng sạch trơn. Chỉ cần bước qua ranh giới của Japan Town là một hình ảnh thật tương phản. Sự sạch sẽ, khang trang chỉ cách nhau một sợi chỉ. Có lần ông dừng xe lại hỏi thăm thì được các ông bà Nhật nói:

Chúng tôi quan niệm rằng đường phố thuộc về người dân, không hoàn toàn thuộc về chính phủ. Do đó giữ gìn đường phố sạch sẽ cũng là trách nhiệm của người dân. Đồng ý là chúng tôi có đóng thuế để thành phố lo chuyện vệ sinh nhưng giờ đây thành phố có quá nhiều việc phải lo hoặc lo không xuể. Chúng tôi không ngồi đó than trời trách đất. Nếu muốn sở rác phục vụ tốt hơn thì chúng tôi lại phải đóng thêm thuế. Thôi thì chúng tôi chia xẻ trách nhiệm với nhà nước mà cũng là để giữ gìn đường phố của chính mình. Chẳng mất mát gì cả. Tới một thành phố khang trang sạch sẽ người ta cảm phục cả đất nước lẫn con người ở đó. Chúng tôi yêu khu phố của chúng tôi và cũng muốn khách vãng lai yêu mến nó.”

Chinh vì cảm phục người Nhật mà tuần nào ông cũng làm công việc này mà chẳng than phiền chi cả. Khi nhận thấy vỉa hè và lòng đường đã khá sạch, ông toan thu dọn để bước vào nhà thì một thanh niên từ xa bước tới, miệng phì phèo điếu thuốc. Chỉ cần nhìn cách ăn mặc và đi đứng người ta có thể nhận ra đây là một chàng thanh niên ngang tàng. Khi tới chỗ ông đang đứng, người thanh niên rít hơi cuối cùng rồi coi như không có ai, thản nhiên quăng mẩu thuốc lá xuống đường. Nhìn mẩu thuốc là nằm tênh hênh trên mặt vỉa hè sạch trơn, dường như nó có vẻ “phá hoại” và trêu ngươi, cho nên người đàn ông tức giận, lớn tiếng gọi người thanh niên:

-Này, yêu cầu quay lại nhặt tàn thuốc lá lên nghe!

Người thanh niên đã đi cách xa ông khoảng năm, sáu bước, nghe gọi thế quay đầu lại nhìn với vẻ hết sức ngạc nhiên. Anh ta ngạc nhiên vì có thể cả trăm lần quăng mẩu thuốc lá như thế này mà chẳng ai phản ứng gì, nay có một “gã điên” làm chuyện không giống ai. Anh ta quay lại, sẵng giọng hỏi:

-Ông nói gì?

-Yêu cầu cậu nhặt mẩu thuốc lá lên!

Mặt chàng thanh niên đỏ gay:

-Bộ đường phố này của ông hả?

Người đàn ông trả lời ngay:

-Không phải của tôi nhưng tôi tôi quét dọn sạch sẽ. Người tự trọng không bao giờ xả rác bừa bãi.Cậu hiểu điều đó không? Tôi yêu cầu cậu nhặt lên!

Tự ái bị tổn thương, người thanh niên không cần phân biệt đúng-sai, nói như gây sự:

-Không nhặt thì sao?

Sự lớn tiếng qua lại giữa hai bên làm người trong nhà chạy ra, người qua lại trên hè phố tò mò đứng lại. Cuối cùng tất cả đều thấy đây không phải chuyện đại sự cho nên xúm vào can gián. Cuối cùng người thanh niên hậm hực bỏ đi còn người đàn ông đứng phân bua một hồi rồi bực bội bước vào nhà.

***

Ba ngày sau, tại một khu phố khác cách đó khoảng năm, sáu con đường người ta thấy một vị sư đang quét rác tại cổng một ngôi chùa. Hôm nay là Thứ Hai chùa vắng, Phật tử đi làm hết, sau hai ngày cuối tuần bận rộn với sinh hoạt và lễ lạc, rác đã thấy lai rai trên sân. Ngoài ra, còn lá trên cây rụng xuống cho nên thầy trụ trì ra công quét dọn, vừa vận động vừa làm sạch trong ngoài. Đối với người xuất gia, quét rác cũng là “công phu”.

Ảnh http://www.phathoc.net/

Sau khi cổng chùa đã sạch sẽ, sư toan đẩy thùng rác trở vào thì một chàng thanh niên tà tà bước tới. Đây chính là anh chàng đã gây sự với người đàn ông quét rác ba ngày trước. Khi đi tới cổng chùa, có thể do vô tình, do quán tính, cố tật, hoặc đãng trí, sau khi mở bao thuốc lá, chàng ta rút ra một điếu, châm lửa. Thấy bao thuốc đã hết, chàng ta quăng cả chiếc bao trống không dưới chân bức tường cạnh cổng chùa rồi thản nhiên bước đi. Thế nhưng khi bước đi khoảng năm, sáu thước, có thể do nhớ lại cuộc “đụng độ” với người đàn ông trước đây, chàng ta quay đầu lại xem sự thể như thế nào. Trái với phỏng đoán của mình, vị sư bình thản bước tới chân bức tường, cúi xuống nhặt bao thuốc lá lên, quay lại thùng rác, mở một bao rác nhỏ, bỏ bao thuốc lá trống vào bên trong, cột trở lại, bỏ vào thùng rác rồi lặng lẽ đẩy thùng rác vào bên trong sân chùa, không hề quay nhìn chàng thanh niên …đang ngạc nhiên đứng đó.

***

Ngày hôm sau, chàng thanh niên tới thăm vị sư. Sau khi giới thiệu mình chính là người xả rác trước cổng chùa. Chàng ta kể lại chuyện “đụng độ” với người đàn ông rồi hỏi:

-Thưa thầy, tại sao cùng một chuyện mà thầy lại có lối cư xử nhẹ nhàng hơn người đàn ông kia?

Sư hiền từ đáp:

-Người đàn ông đó là một công dân tốt. Một công dân tốt do làm tròn bổn phận của mình cho nên thường thẳng thắn nói lên cái sai của người khác để cùng nhau sửa chữa trong tinh thần ôn hòa. Tuy nhiên cách hành xử giữa một người thường và một người xuất gia có khác nhau.Người xuất gia không nói về cái lỗi của kẻ khácmà kham nhẫn để kẻ phạm lỗi giác ngộ mà tu sửa. Hai lối hành xử đó không cái nào hơn cái nào, “vạn pháp đều bình đẳng”, chỉ tùy duyên ứng xử mà thôi. Một căn nhà, một ngôi chùa, một khu phố hoặc nơi làm việc cần phải sạch sẽ. Sự sạch sẽ làm trang nghiêm cuộc sống và thế giới. Ngay đầu óc chúng ta cũng cần sạch sẽ. Muốn sạch sẽ thì phải quét rác. Một chiếc máy điện tử muốn tốt cũng phải “đổ rác”. Đầu óc con người muốn thanh tịnh, sạch sẽ cũng phải “đổ rác”-đổ bớt rác rưởi của tâm hồn. Những ý nghĩ bất tịnh, tương tranh, thù hận, đố kỵ, tị hiềm, những tư tưởng loại trừ, kỳ thị, ghét bỏ đều là rác rưởi của tâm hồn. “Quét rác” và “đổ rác” là việc làm thường xuyên của người nào muốn tâm hồn thanh tịnh. Từ thanh tịnh mà có thanh thản. Vì thanh thản cho nên không động tâm. Vì tâm không động cho nên ít gây đổ vỡ.

***

Ba ngày sau, chàng thanh niên tìm tới nhà người đàn ông, nói lời xin lỗi. Chàng học được một bài học nơi sư, “Thay vì xả rác xuống đường hoặc nơi công cộng thì nên xả bớt rác trong tâm hồn mình.”

Lời người kể chuyện:

Ngoài đức tính kham nhẫn, có thể sư đã đạt tới mức “vô phân biệt”. Sư cứ thấy rác thì quét mà không hề phân biệt rác từ cây đổ xuống, Phật tử xả ra, nam hay nữ, lạ hay quen cho nên rác của chàng thanh niên cũng thế thôi. Chính vì “vô phân biệt” cho nên sư không động tâm. Không động tâm cho nên sư đã quét rác trong trạng thái “vô tâm”. Mà vô tâm thì an lành./.

Đào Văn Bình

(California 20 Tháng 9, 2013)

______________________

Nhận xét của một bạn đọc:

From: Lý Thái
Sent: Sunday, September 22, 2013 9:17 AM
Subject: Re: Chuyện Hai Người Quét Rác

Có lẽ ai cũng cho rằng nhà sư là người làm cho cậu thanh niên "xả rác" trong bài này được thức tỉnh? Vâng, không ai chối cãi nhà sư là vị thầy nêu gương đức độ. Nhưng nếu không có người quét rác nghiêm khắc xuất hiện đầu tiên làm cho cậu thanh niên này mất cảm tình, liệu rằng sự im lặng của nhà sư có thể làm thức tỉnh một người vô ý thức như vậy không?

Vậy bài học giáo dục là gì?

- Người học trò cần được nhìn thấy cả hai tình huống trong bài. Tức phải có hai người quét rác mới làm thành một bài học.

Vài hàng thô thiển xin được đóng góp nếu có thể.

Lý Thái




Các bài cùng tác giả Đào Văn Bình


Trang Văn Học




Đó đây


2017-05-27 - TT Trump tặng GH một tác phẩm điêu khắc hình hoa sen!! - Tòa Bạch Ốc nói, ông Trump chọn tác phẩm điêu khắc của loại hoa thiêng liêng này vì nó "gợi lên hai giá trị phổ quát: thống nhất và kiên cường".

2017-05-26 - LM Joseph Nguyễn của đài VBS bị kiện tội sách nhiễu tình dục - từng bị những người chống cộng chỉ trích, nay bị một tờ báo Mỹ loan tin về việc ông bị tố cáo tội sách nhiễu tình dục. Người tố cáo là một phụ nữ từng giữ vai trò xướng ngôn viên

2017-05-26 - Tổng thống Donald Trump sẽ tiếp Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vào ngày 31/5 - Nhận lời mời của Tổng thống Donald Trump, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc sẽ thăm chính thức Hợp chúng quốc Hoa Kỳ từ ngày 29 đến ngày 31/5/2017, Bộ Ngoại Giao Việt Nam cho biết

2017-05-26 - Việt Nam chỉ xếp sau Mỹ, Ấn Độ về dự án đoạt giải khoa học kỹ thuật quốc tế - Trong số 48 nước có giải, Việt Nam là một trong 3 nước đứng thứ ba (cùng với Đức và Úc), sau Hoa Kì và Ấn Độ. Việt Nam có 08 dự án tham dự Intel ISEF 2017 và có 05 dự án đoạt giải

2017-05-26 - Việt Nam lên tiếng việc tàu Mỹ tiến gần Đá Vành Khăn ở Trường Sa - Người phát ngôn BNG nhấn mạnh lập trường của Việt Nam là tất cả quốc gia được hưởng quyền tự do hàng hải và hàng không phù hợp luật quốc tế, kêu gọi các nước đóng góp vì hòa bình

2017-05-26 - Chuyến viếng thăm Vatican của TT Trump và gia đình - TT D.Trump nói rằng cuộc họp với GH Phanxicô là "vinh dự của cả cuộc đời". Trump tweeted rằng cuộc họp để lại cho ông "quyết tâm hơn bao giờ hết để theo đuổi" hòa bình

2017-05-25 - TT Trump đến Bỉ họp NATO, khoảng 6 ngàn người biểu tình chống đối -

2017-05-25 - Khẩn cấp! Cứu lấy Dân Oan ở Mỹ - (Doãn Như Lân 76) -



▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 >>>




Thư, ý kiến ngắn
● 2017-05-26 - Tham nhũng: đổi đời - cai tù trở thành người tù. - Tin tiếng Anh -

● 2017-05-25 - Nguyễn Thái Hợp - Sa Tăng khoác áo thầy tu - các cha đạo bị biến chất, do ảnh hưởng tuyên truyền của - Mike Wilson -

● 2017-05-25 - Phật Tử Nhuận Trực - Theo thời gian cùng với sự khác biệt về tư tưởng tôn giáo, vợ chồng đã có nh - Phật Pháp Nhiệm Mầu 33 -

● 2017-05-24 - Tranh Đấu Cho Tự Do - Khiếu Nại Để Cởi Bỏ Những Loại Xích Xiềng Tôn Giáo - Quốc Nguyên vs Nguyễn Lý Tưởng -

● 2017-05-24 - Sự thật rằng sau 40 năm thống nhất đất nước, các tôn giáo ở VN phát triển rất mạnh mẽ - Chế Trung Hiếu -

● 2017-05-24 - Đề xuất ngân sách của TT Trump: Dân nghèo lãnh đủ - Mike Wilson -

● 2017-05-24 - Thực tế là những người trí thức Khoa học, người duy vật Vô thần hay người Cộng sản không kỳ thị - Huy Thái vs Nguyễn Lý Tưởng -

● 2017-05-24 - Đúng vậy! VC rất sợ Công-Giáo, vì giáo dân của nó thích làm tay sai cho Giặc ... - Diễn Đàn -

● 2017-05-23 - 87 triệu dân lành VN ôm bụng rỗng chết teo chờ Sư Viên Lý vào tiếp thu vì chánh sách CPC hay chăng ? - Phạm Hoàng Vương -

● 2017-05-23 - Mỹ: Các cụ đang lãnh SSI cú này bị lôi thôi to rồi - Diễn Đàn -

● 2017-05-21 - Tôi chân thành quan tâm tới cuộc đời của người thầy vĩ đại của nhân dân Việt Nam - Việt Dân -

● 2017-05-21 - Đây là một nét văn hóa tâm linh đặc biệt của dân ta, - Mike Wilson -

● 2017-05-19 - Rất cần những linh mục như thế này để đất nước ổn định, phát triển! - LM Nguyễn Tiến Dũng -

● 2017-05-19 - Vì Sao Người Dân Xã Diễn Thành (Diễn Châu) Kéo Lên Đòi Đánh Nguyễn Đình Thục - FB Nguyễn Thị Lý -

● 2017-05-18 - Mỹ: Đi ăn mừng Lễ Mẹ ở nhà hàng Tràm Chim, Bolsa, bị giựt giây chuyền - Diễn Đàn -

● 2017-05-17 - Re: Dựa vào yếu tố nào để gọi tôn giáo là phần cao nhất trong sinh hoạt tinh thần - Trần Quang Diệu -

● 2017-05-17 - ĐI SAU CÁC CHIẾN SĨ LÀ HÀNG NGÀN NGƯỜI DÂN TIẾP SỨC - FB Nguyễn thị Lý -

● 2017-05-16 - Dựa vào yếu tố nào để gọi tôn giáo là phần cao nhất trong sinh hoạt tinh thần của con người - Huy Thái vs GS Ng Lý Tưởng -

● 2017-05-16 - Nhiều thông tin đã dần hé lộ sau vụ LM Thục gây rối để cứu Hoàng Đức Bình hôm qua - FB Nguyễn thị Lý -

● 2017-05-16 - Trong mắt giáo dân đã lộ rõ LM Thục là một kẻ bội bạc, hèn nhát - FB Nguyễn thị Lý -

● 2017-05-15 - Về 31 bức ảnh về chiến tranh Việt Nam mà bạn có thể chưa bao giờ nhìn thấy - Diễn Đàn -

● 2017-05-14 - NHÀ TÙ LỚN? - Tỉ số tù nhân ở các quốc gia trên thế giới - Huy Thái /Duy Thịnh -

● 2017-05-12 - Nhà báo Nguyễn Phương Hùng - Ông là ai? - FB Trần Phan Minh Nghi -

● 2017-05-11 - Khi VNCH còn, Mỹ có để cho mình quyết định chuyện gì đâu? - Lữ Giang -

● 2017-05-11 - VIẾT RIÊNG CHO ĐẶNG HỮU NAM! - FB Nguyễn Tuấn -

● 2017-05-10 - Lịch sử Công Giáo La Mã - GT giới thiệu -

● 2017-05-10 - Cần nhớ Dòng Tên (đạo Chúa) đã có lời thề thế nào - "con sẽ tạo ra chiến tranh và tham chiến ..." - Trần Quang Diệu -

● 2017-05-09 - Tin nhắn của bạn Công P Xuân, một bạn đọc ở Việt Nam - sachhiem FB Page Inbox -


▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 >>>